Nowa postać Zespołu Jelita Drażliwego, czyli Poinfekcyjny IBS

Dotychczas wyróżnialiśmy trzy postacie IBS-u: biegunkową, zaparciową oraz mieszaną, jednak coraz częściej postuluje się o wyodrębnienie nowej formy związanej z jego patofizjologią, mianowicie poinfekcyjnego IBS-u.

Czynniki infekcyjne mają bardzo dobrze udokumentowaną rolę w rozwoju różnych zaburzeń jelitowych. Okazuje się, że ich wystąpienie wiąże się z nawet 5 krotnie zwiększonym ryzkiem rozwoju zespołu jelita drażliwego. Ryzyko to zwiększa się pod wpływem kilku czynników:

– Czasu trwania infekcji     ↑ ryzyko przy dłuższych  infekcjach

– Przebiegu infekcji             ↑ ryzyko przy obecności krwi w stolcu, gorączki, utraty masy ciała

-Wieku                                        ↑ ryzyko przy infekcjach w młodszym wieku

– Płci                                             ↑ ryzyko u kobiet

– Zastosowanego leczenia   ↑ ryzyko przy stosowaniu  kuracji antybiotykowej

Dlaczego infekcje stanowią tak poważny problem, jaki jest hipotetyczny związek  z rozwojem IBS-u?
  1. Odpowiadają za zwiększenie przepuszczalności bariery jelitowej

Naruszenie bariery jelitowej umożliwia swobodne przenikanie antygenów czyli  „obcych białek” do głębszych warstw tzw. blaszki właściwej, gdzie skupione są komórki układu odpornościowego oraz włókna jelitowego układu nerwowego. To predysponuje do nadreaktywnej odpowiedzi ze strony obu tych układów, co w konsekwencji skutkuje nadwrażliwością trzewną oraz ogólnoustrojowmi problemami takimi jak: alergie, bóle mięśniowo- stawowe, czy zaburzenia metaboliczne.

Może dlatego coraz częściej postulowana jest możliwa  rola czynników infekcyjnych w rozwoju otyłości oraz zespołu metabolicznego?

  1. Produkują substancję prozapalne

Każda infekcja wiąże się z aktywacją układu odpornościowego, która ma na celu zniszczenie lub unieszkodliwienie czynnika infekcyjnego. Bronią, którą w tym celu wykorzystują są cytokiny prozapalne, które generują  stan zapalny w jelicie oraz odpowiadają za zwiększoną wrażliwość trzewną ze względu na stymulację receptorów bólowych tzw. nocyceptorów.

3. Odpowiedzialne są za hiperplazję,  czyli przerost komórek enterochromafinowych

Komórki enterochromafinowe odpowiedzialne są za produkcję istotnegodla naszego organizmu hormonu/ neuroprzekaźnika jakim jest serotonina. Po infekcji obserwujemy zwiększoną jej produkcję, która przyczynia się do  biegunki oraz zwiększenia wrażliwości trzewnej. Dlatego bardzo często w leczeniu biegunkowej postaci IBS-u  wykorzystywane są leki blokujące receptory dla serotoniny. Analogicznie w przypadku postaci zaparciowej obserwujemy małą ilość serotoniny i problemy z spowolnioną perystaltyką. Wtedy bardzo często włączane są pacjentom z IBS-em leki przeciwdepresyjne, których podstawowym mechanizmem działania jest zwiększenie ilości serotoniny i przyśpieszenie pasażu jelitowego.

4. Wpływają na zwiększenie ilości komórek tucznych w śluzówce jelita

Kolejnym problem jaki pojawia się po infekcji, jest przejściowy wzrost komórek tucznych odpowiedzialnych za produkcję histaminy. Histamina odgrywa kluczową rolę w IBS-ie.  Silnie oddziaływuje na receptory bólowe, nasilając tym samym nadwrażliwość trzewną. Poza tym jest mediatorem reakcji alergicznej, przez co może podbijać objawy IBS-u, poprzez nasilenie alergii, która jest jedną z możliwych przyczyn dolegliwości związanych z zespołem jelita drażliwego. Więcej o histaminie oraz sposobach zmniejszających jej uwalnianie znajdziecie tutaj.

Jakie patogeny, są powiązane z rozwojem IBS-u?

Niektóre badania pokazują związek przyczynowo skutkowy pomiędzy infekcjami konkretnymi patogenami, a rozwojem IBS-u. Należą do nich bakterie, wirusy oraz pasożyty.

Postępowanie w poinfekcyjnym IBS-ie
  1. Spersonalizowana probiotykoterapia

Dobór probiotyku zawsze powinien być kwestią indywidualną. Jednak jego wybór niejednokrotnie nastręcza wielu  trudności, więcej na ten temat znajdziecie w tym artykule.

Probiotykoterapia jest ważna z dwóch powodów. Pierwszy z nich dotyczy uszczelniania bariery jelitowej, drugi związany jest z działaniem przeciwbakteryjnym i elementem profilaktyki przed kolejną infekcją

  1. Zmniejszenie oddziaływania serotoniny w przewodzie pokarmowym

Tutaj dysponujemy zarówno lekami jak i naturalnymi związkami, których mechanizm działania opiera się na blokowaniu specyficznych dla serotoniny receptorów 5- HT3.

Efekt- poprawa konsystencji stolca oraz zmniejszenie dolegliwości bólowych.

Leki Naturalne związki
Alosetron (Lotronex) Iberogast
Ondansetron (Zofran) Olejek miętowy (Mentol)
Trójpierścieniowe antydepresanty Imbir
Rifaksymina (Xifaxan) Olejek goździkowy (Eugenol )
Piołun
Olejek CBD

3. Stabilizacja komórek tucznych- czyli zmniejszenie uwalniania histaminy

Do związków, które mogą stabilizować komórkę tuczną a tym samym zmniejszyć uwalnianie histaminy, należą:

  • Kwercetyna
  • Kromoglikan sodu
  • Forskolina (pokrzywa indyjska)
  • Luteolina
  • Apigenina
  • Kurkumina

 Dobrą wiadomością jest to, że pacjenci, u których IBS jest poinfekcyjny, mają korzystniejsze rokowanie niż ci, u których przyczyna IBS-u jest niejasna. Szacuje się, że około połowa wszystkich pacjentów z poinfekcyjnym IBS-em powróci do prawidłowego stanu funkcjonowania układu pokarmowego. Należy pamiętać, że  powrót do pełni zdrowia jest trudniejsze jeśli zaburzeniom jelitowym towarzyszą zaburzenia lękowe czy depresja. Wtedy leczenie musi być wielokierunkowe, obejmujące jednocześnie leczenie wyżej wymienionych zaburzeń emocjonalnych.

Piśmiennictwo:

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5433563/

http://www.jnmjournal.org/journal/view.html?uid=333&vmd=Full&

https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2721231/

Please follow and like us:
error0

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *